De Groene kalender

Vieren of gedenken, in alle rust of met elkaar.

Laat je inspireren door oude gewoontes, groene symboliek, markante personen, inspirerende initiatieven, smaakvolle recepten, toepasselijke teksten, en praktische tips.

 

jun
1
ma
Juni: Open Tuindagen
jun 1 – jun 30 hele dag

 

Juni: Open tuindagen

 

kloostertuin in Egmond

 

Meer en meer is het gebruikelijk om in juni zogenaamde “Open tuindagen” te organiseren. Ook kerk- en kloostertuinen doen daaraan mee. Bijvoorbeeld: de Oranjekerk in Amsterdam en de kloostertuin van de minderbroeders franciscanen in Megen.

Voor data, zie www.kerktuinen.nl, www.hofvanlof.nl en www.opentuinagenda.nl

 

jun
5
vr
Wereldmilieudag
jun 5 hele dag

5 juni Wereldmilieudag

Groene kerken in Nederland

“Verbeter de wereld, begin bij jezelf.”

 

wereldbol

 

De Wereldmilieudag is een initiatief van de Verenigde Naties om wereldwijd aandacht te vragen voor de zorg voor de aarde. Programma’s van de Verenigde Naties (UNEP, United Nations Enviromental Program) zijn daarop gericht.

In Nederland stimuleren de hulporganisaties Kerk in Actie en Tear met het project Groene Kerken gelovige gemeenschappen om te vergroenen, in de besteding van geld en het gebruik van energie. De website www.groenekerken.nl  biedt een zogenaamde Toolkit en een Startpakket om aan de slag te gaan.

Daarnaast worden o.a. landelijke en regionale dagen georganiseerd.

 

Praktijk

In de Toolkit geeft men aandacht aan een zestal thema’s waarop men zich kan richten:

1. beleid en aanpak,

2. bewust inkopen doen,

3. energie en klimaat,

4. geloof en inspiratie,

5. omgaan met geld,

6. schepping en natuur.

 

jun
8
ma
Wereldoceanendag: Rachel Carson
jun 8 hele dag

8 juni Wereldoceanendag: Rachel Carson

 

“We staan nu op een punt waar twee wegen scheiden.

De weg die we lang hebben bewandeld is misleidend gemakkelijk, en eindigt in een ramp.

De andere weg biedt tenslotte onze enige kans: een bestemming die ons het uitzicht biedt op het behoud van de aarde”  (Rachel Carson, in: Silent Spring, 1962)

 

De Verenigde Naties hebben in 2009 8 juni aangewezen als Wereldoceanendag, om zo jaarlijks stil kunnen te staan bij de bedreigingen waaraan de oceanen blootstaan: vervuiling, opwarming, de algehele kwaliteit van water en leven, en de kwetsbaarheid en fragiliteit van de ecosystemen.

Tot de meest inspirerende en invloedrijke schrijvers behoort Rachel Carson, Amerikaans waterecoloog (1907-1964). Zij zag zichzelf graag als “dichter van de oceanen”. Zij combineert haar grote deskundigheid met een fascinatie voor de schoonheid en ontzagwekkendheid van de natuur, die verwondert en klein maakt.

Haar boeken waren bestsellers en zijn nog steeds lezenswaard: Under the Sea Wind (1941) geeft een naturalistische beschrijving van het leven in de oceanen; The Sea Around Us (1951) is vol poëtisch proza over de zee, en stond meer dan een jaar op The New York Times bestsellerlijst, werd in 28 talen vertaald, en meer dan een miljoen boeken werden verkocht. Van grote betekenis was haar laatste boek, dat de noodklok luidde over milieuvervuiling: Silent Spring (1962), en dat zou leiden tot een verbod op het dodelijke insecticide DTT. De milieubeweging heeft veel aan haar te danken.

 

Zie het recente essay “The Right Way to Remember Rachel Carson”, in: The New Yorker, 26 maart 2018.

 

Vieren

Zie www.scheppingvieren.nl voor water, zee, oceaan.

 

jul
29
wo
Earth Overshoot Day
jul 29 hele dag

 

29 juli Earth Overshoot Day 2019

 

brood
brood voor iedereen?

wereldbol

 

 

Dit is de dag waarop de wereld dit lopende jaar vanaf 1 januari reeds meer heeft verbruikt aan natuurlijke bronnen dan de aarde in 1 jaar kan dragen.

Na deze datum leven we dus ‘op de pof’ ten koste van Moeder aarde en haar toekomstige bewoners, direct: tot schade (en schande) van onze kinderen en kleinkinderen.

In Nederland werd deze ‘Overschrijdingsdag’ al op 4 mei bereikt en valt die – tot dusver – elk jaar beangstigend eerder …

 

Global Foodprint Network rekent jaarlijks uit op welke dag ieder land afzonderlijk door zijn beschikbare voorraad heen is. 

Een andere maat is in dit verband ieders individuele ‘Ecologische voetstap‘.

 

sep
3
do
Duurzame Dinsdag
sep 3 hele dag

 

Duurzame Dinsdag

Welvaart is meer dan winst

Jaarlijks wordt op de eerste dinsdag van september, naar analogie met de 3e dinsdag, een Duurzame Troonrede gehouden. Een dag waarop bijzondere aandacht wordt gevraagd voor duurzaamheid. Een koffer vol met duurzame ideeën wordt vervolgens aan het kabinet aangeboden.

Zie verder website Duurzame dinsdag. In 2020 valt deze dag op 3 september.

 

duurzaam?

 

In 2018 sprak Volkert Engelsman, nummer 1 in de Trouw Duurzame Top 100:

  • “Welvaart is meer dan winst”
  • “We lijken op een winstverslaafde junk die in een roes zijn eigen vitaliteit afbreekt”
  • “Voor het ontstaan van een nieuwe economie is een zekere rebelsheid nodig”
duurzaam?

 

sep
8
di
Ziekenzondag
sep 8 hele dag

 

Tweede zondag van september Ziekenzondag – Zonnebloemzondag

Zonnebloemen in een tuin: ‘in uw licht zien wij licht’ (Psalm 36,10)

 

 

Op deze dag is er ook in kerken aandacht voor de nationale Ziekenzondag waarin zieken met een fysieke handicap en hun 42.000 vrijwilligers in het zonnetje worden gezet. De Nationale Vereniging de Zonnebloem (www.zonnebloem.nl) zorgt met uitjes en activiteiten dat mensen niet vereenzamen, maar zich gedragen weten door anderen.

De dag valt in 2020 op 13 september.

 

 

 

Praktijk

 

 

sep
21
ma
Dag van de vrede
sep 21 hele dag

 

21 september Dag van de vrede

Vrede met de aarde?

 

vredesweek

 

De Verenigde Naties hebben deze dag ingesteld als Vredesdag. Ook veel christelijke kerken en organisaties hebben deze Vredesdag in hun jaarkalender een plek gegeven binnen een Vredesweek. In Nederland organiseert de organisatie PAX (vrede) een week lang allerlei activiteiten.

In die week wordt stilgestaan bij de wijze waarop wij ons tot de aarde verhouden. Daarbij is het van belang oog te hebben voor diepere oorzaken van conflicten, lokaal en wereldwijd. Hebben wij “vrede met de aarde” of staan we ermee op gespannen voet? Denk aan conflicten die onder meer gaan om het belang van water, olie, grondstoffen, mineralen, vruchtbare grond. Conflicten dreigen daar waar zich schaarste voordoet, zoals bij brak tegenover zoet water in Israël/Palestina.

In de joodse Bijbel (Tenach) vindt men regels voor het sparen van vruchtbomen in geval van conflicten: ze mogen niet worden vernietigd omdat ze levensvoorwaarde zijnen voor de toekomst onontbeerlijk (bijv. in Deuteronomium 20).

 

 

Vredesduif

De duif als beeld van vrede herinnert aan het bijbelverhaal over Noach. Na de vloed kwam een duif terug met een groen takje in haar bek: teken dat leven op aarde weer mogelijk was (Genesis 8). Pax-vredesduiven worden in de vredesweek jaarlijks uitgereikt aan 10 mensen/organisaties die zich op bijzondere wijze hebben ingezet om vrede en verzoening te bevorderen.

Link

 

Vredesweek
sep 21 – sep 29 hele dag

 

21-29 september Vredesweek   (derde week van september)

We hebben de vrede verloren” (Paus Franciscus)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Vrede heeft alles met gerechtigheid te maken, met eerlijk delen. En daarmee ook met de wijze waarop we met de aarde omgaan, al haar schatten, ruimte, grondstoffen en haar klimaat, dat door ons toedoen wordt bedreigd. We hebben de vrede verloren betekent: we zijn er niet in geslaagd ons samenleven in te richten volgens de principes van rechtvaardigheid en duurzaamheid. En dus ook: we weten heel goed wat ons te doen staat …

In 2020 valt de week van 19-27 september.

De Verenigde Naties stelden de Internationale Dag van de Vrede vast op 21 september.

 

Links:

  • Bloemcomposities, zie symbolischschikken.nl / vredesweek voor teksten en voorbeelden
  • Recept: Groene vrede – Kikkererwten met andijvie (Carolien Looman)– op sameneerlijketen.nl / herfst-vredesweek

 

sep
26
za
Wangari Maathai
sep 26 hele dag

26 september Wangari Maathai (1940-2011)

Denk globaal, handel locaal 

 

Wangari Maathai was de eerste Afrikaanse vrouw die de Nobelprijs voor de Vrede kreeg omdat zij “aan de frontlinie staat van inzet voor een ecologisch verantwoorde sociale, economische en culturele ontwikkeling, niet alleen in Kenia, maar in geheel Afrika.”  Zij was hoogleraar diergeneeskunde.

Ontwikkeling was voor haar onlosmakelijk verbonden met de rechten van de armsten en de zorg voor het milieu. In 1977 richtte zij de Green Belt Mouvement op, een organisatie die inmiddels meer dan 30 miljoen bomen heeft geplant in Afrika. Zie www.knr.nl duurzaamheid, heiligen en helden.

 

 

okt
4
zo
Werelddierendag
okt 4 hele dag

4 oktober Werelddierendag

Dieren als broer en zus die erbij horen

 

 

Sinds 1931 staat de sterfdag van Franciscus van Assisi in het teken van Werelddierendag. In 1979 werd Franciscus de beschermheilige van ecologen en milieubeschermers vanwege zijn intieme verbondenheid met de gehele schepping. Dieren horen er bij. Over Franciscus worden veel verhalen verteld, waarin hij in relatie tot dieren staat.

Zie verder deze Groene kalender, 4 oktober Fransciscus van Assisi.